27/08/2005 anasayfa>>> <<<önceki gün   bugün   sonraki gün>>>
English
yenibir.com
Genç Hürriyetim
Agora
Gündem
Avrupa Birliği
Dünya
Ekonomi
Spor
Yaşam
Teknonet
Tüm Haberler
Yazarlar
Kültür Sanat
Magazin
Özel Dosyalar
Hava Durumu
Astronet
Televizyon
HÜRRİYET EKLER
Bilim
e.yaşam
Otoyaşam
Seyahat
Pazar
Cumartesi
Cuma
Kelebek
Bilim
27.08.2005
Doğa
 

Şempanzelerde yeni bir alttür keşfedildi

Doğu Afrika’daki şempanzelerin gerçekte iki alttürü bulunduğu anlaşıldı.

Avustralya Ulusal Üniversitesi’nden Colin Groves, şempanzelerde şimdiye dek sanılanın aksine dört değil beş alttürün bulunduğunu saptadı. Primat araştırmaları şempanzeleri bugüne kadar cüce şempanze ve şempanze olarak iki türe ayırıyor ve ikincisinin üç alttürü ayrıldığını kabul ediyorlardı.

Orta Afrika, Batı Afrika ve bilimsel adı Pan troglodytes schweinfurthii olarak bilinen Doğu Afrika şempanzesi. Groves şimdi güneydoğu bölgesindekilerin diğer Doğu Afrika şempanzelerinden belirgin farklılar gösterdiğini ve dolayısıyla da iki farklı alttürün olması gerektiği sonucunda vardı.

Gerçek schweinfurthi maymunu 50 Ğ 60 kilo ağırlığında olmasına karşın Tansanya’daki Gombe Ulusal Parkı’nda yaşayan alttür sadece 30-35 kilo kadar büyüyebiliyor. Ayrıca göreceli olarak küçük ve dar kafatası da dikkat çekici. İki göz arasındaki mesafe daha büyük ve damağı da daha uzun. Tahminleri göre Doğu Afrika’da yaşayan 50.000-100.000 şempanzenin üçte biri bu türe ait. Yeni alttür, Pan troglodytes marungensis olarak isimlendirildi.

Karıncalar dar yollarda insanlar gibi hareket ediyor ve hiç çarpışmıyor

Bilim adamları, karıncaların dar yollarda "trafik akışını" ne şekilde sağladıklarını takip etti ve son derece ilginç bulgulara ulaştı.

Karıncalar dar yollarda tıpkı insanlar gibi hareket ediyorlar. Karşıdan gelenlerin geçmesine izin verdikten sonra yollarına devam ettikleri için çarpışmıyor ve yolun tıkanmasını önlüyorlar.

Karıncaların bu davranışlarını Belçikalı ve Fransız bilim adamlarından oluşan bir araştırma ekibi gözlemledi. Bu sayede dar yollardan yuvalarına yem taşıyan karıncalar da diğer karıncalar kadar güvenli bir şekilde yuvalarına ulaşıyorlar.

Bilim adamları daha önceleri de karıncaların hep düzenli bir şekilde yol aldıklarını gözlemlemişlerdi. Audrey Dussutour ve arkadaşları şimdi karıncaların dar yollarda bile "trafik akışını" ne şekilde sağladıklarını takip ettiler. Bu amaçta karıncalara iki farklı yol hazırlanmış.

Birinde geniş bir alandan geçerek yuvalarına ulaşırken diğerinde üç milimetre genişliğinde bir köprü üzerinden geçmek zorundaydılar. Bu genişlikte en fazla iki karınca yan yana yürüyebilir.

Eşit miktarda yem

Farklı yollardan yuvalarına ulaşan karıncaların ne miktarda yem taşıdıklarını takip eden bilim adamları ilginç bir sürprizle karşılaşmışlar.

Çünkü iki grup aynı süre içinde eşit miktarda yem taşımış yuvaya. Dar yoldan gelen karıncalar ilginç bir davranış biçimi sergilemişler.

Karıncalar karşıdan gelenlerin geçmesine izin vererek bir arada toplanıyor ve yol açıldıktan sonra hep birlikte dar yolu geçiyorlar; bu şekilde çarpışmalar ve tıkanıklıklar önlenmekte. Bu davranış biçimi öte yandan yuvalar arasındaki yem dağıtımında da işe yaramakta.

Bu şekilde karıncalar besin kaynaklarından en iyi şekilde yararlanabiliyorlar çünkü. Konuyla ilgili araştırma yazısı Journal of Experimental Biology (sayı 208, sayfa 2903) yayımlandı.

Cüce Borneo filleri uzaydan uydu ile takip edilecek

Güneydoğu Asya’daki Borneo adasında yaşayan cüce fillerin göç yolları uydu alıcılarıyla takip edilecek. Dünya Yabanıl Hayatı Koruma Vakfı (WWF) tarafından yapılan açıklamaya göre ürkek fillerin beş tanesine alıcılı tasma takılmış.

Üç metre boyunda ve 4500 kilo ağırlığındaki hayvanlardan geriye sadece 2000 tane kalmış. WWF’nin amacı cüce fillerin yaşam alanını, göç yollarını, ne sıklıkta yavruladıklarını

ve gerçekte kaç tane fil kaldığını öğrenmek. Projenin beş yıl kadar devam etmesi tahmin edilmekte. Yağmur ormanlarının,yağ palmiyesi plantajları için yok edilmesi cüce filler için büyük bir tehdit oluşturmakta. Borneo’nun en uzun ırmağı olan Kinabatangan kıyılarında geriye sadece birkaç küçük orman alanı

kalırken, Malezya bölgesinde 1,6 milyon hektar yağmur ormanı yok edilmiş. Bu nedenle aç kalan filler yağ palmiyesi plantajlarına girdikleri için WWF’nin tahminlerine göre git gide daha fazla fil öldürülmekte. WWF,fillerin hayatta kalabilmesi için Kinabatangan ırmağı boyunca 560km’lik alanı koruma altına alacak.  



Ana Sayfa | Son Dakika | Tüm haberler | Gündem | Dünya | Ekonomi | Spor | Yaşam | Bilim-Teknoloji | Yazarlar
Kültür Sanat | Magazin | Özel Dosyalar | Piyasanet | Hava Durumu | Astronet | Televizyon
İnsan Kaynakları | | Arama+Arşiv | Bize ulaşın | Yardım
© Copyright 2005 Hürriyet
www.hurriyetkurumsal.com