Batuhan Okur batuhanokur@hurriyet.com.tr

Birilerinin bilgisayarınıza bulaştığından, özel dosyalarınızı didik didik aradığından şüpheleniyor musunuz? Belki de şüphelenmelisiniz. Bilgisayarınıza bir şekilde sızan ve kötü sonuçlara yol açabilecek casus uygulamaların sayısında ciddi bir patlama var.

Bu casus programlar bilgisayarınıza başka amaçla yüklediğiniz çeşitli uygulamaların parçası olarak ya da İnternet tarayıcıların güvenlik açıklarını kullanarak gelip bilgisayarınıza yerleşiyorlar. Örneğin yüklediğiniz bir bulmaca oyunu ile gelen casus program arka planda çalışarak ziyaret ettiğiniz İnternet sitelerini ve kullandığınız şifreleri takip ediyor. Daha sonra bu bilgileri casus programın tasarımcısına gönderiyor. Bu en kötü senaryo, daha az zararlı uygulamalar sizin İnternet’te dolaşma alışkanlıklarınızı takip ediyor ve size alışkanlıklarınıza yönelik spam e.posta mesajları gönderiyor.

Casus uygulamalar virüslerden farklılar. Yıllardır bilgisayar virüslerden çektiğimizden, virüsleri tanıyoruz ve hemen her kullanıcı iyi kötü önlemini alıyor. Ancak bu casus programlar henüz yeterince tanınmıyor, işin kötüsü bilgisayar endüstrisi de casus programlar konusunda birleşebilmiş değil. Tek hedefi kullanıcılara zarar vermek olan virüsler konusunda birleşen yazılım endüstrisi bazen kar amacı güden casus uygulamalara karşı birleşmiş değil. Casus programlara karşı çözümler geliştiren her firmanın kendi veri tabanı var ve firmalar arasında virüs konusunda olduğu gibi ortak bir çalışma yok. İşin garibi neyin zararlı casus program kategorisine gireceği konusunda da endüstride bir anlaşma da yok, bazı firmaların casus program kabul ettiği uygulamaları diğerleri zararsız kabul edebiliyor.

Bu konudaki bir atılımda Microsoft’tan. Microsoft deyince akla ‘güvenlik’ gelmiyor, gerçi Microsoft son bir kaç yıldır güvenlik konusunda atılımda ancak hala kat edeceği mesafe uzun. İşte Microsoft’un bu güvenlik atılımının bir parçası olan OneCare (TekÇözüm) adlı bir servisin beta testlerine Temmuz ayı içerisinde başladı. Microsoft’un TekÇözüm servisi virüs ve casus program tarayıcı ile ağ güvenliği sağlayacak uygulamalar içeriyor. Servisin ne zaman tam olarak piyasaya sürüleceği ve fiyatı şimdilik belli değil ancak averaj bilgisayar kullanıcıları için kolay kullanılabilir bir çözüm olacağa benziyor.

Güvenlikle uğraşan firmalar ve Microsoft casus program sorununu tamamen çözünceye kadar alabileceğiniz bir dizi önlem var, bu önlemleri alırsanız problem yaşama riskiniz azalır.

Güvenilir olmayan firmalardan uygulamaları bilgisayarınıza kurmayın. Kurmanız gerekiyorsa lisans anlaşmasını gözden geçirin.

Bilgisayarınıza casus program ve virüs tarayıcı uygulamalar yükleyin ve periyodik olarak bu uygulamaların veritabanlarını yenileyin. (Ben ücretsiz Ad-aware’i kullanıyorum)

İnternet Gezgini daha güvenli hale gelene dek FireFox kullanın.

Bu yazıyı Sn. Kaan Yılmaz’ın casus programları ile ilgili sorusu üzerine yazdım.