Cahit AKYOL

1970’li yılların en gözde spor ayakkabı markası Converse All Star, 35 yıl sonra Türkiye’de yeniden eski günlerine döndü. Amerika merkezli şirketin yıllar içinde geçirdiği sarsıntılar, el değiştirmeler derken yıpranan Converse markası son yıllarda yine gözde oldu. Converse Türkiye de bu rüzgardan nasibini aldı. Türkiye’de 4 yılda satışlarda yüzde 700’ü geçen oranlarda artış oldu. Converse’in Türkiye sorumlusu Furkan Gözalan ‘Bu yıl 500 bin çift ayakkabı satacağız’ diyor.

1970’li yılların gençliğinin giyim tutkusu bir blue jean pantolon, altına ise Converse All Star marka bez bir lastik ayakkabıydı. Ülkemizde o yıllarda jean pantolonların yabancı etiket taşıyanları ya yurtdışındaki tanıdıklardan istenir, ya da kaçak olarak getirenlerden satın alınırdı. Daha sonra ‘Kot’ adı altında yerli olarak üretilince pazarda bir rahatlama oldu. Gençler yerli veya yabancı olsun jean pantolonlarının altına Converse’in All Star model spor ayakkabısını giymekten hiçbir zaman vazgeçmedi. Hatta o renkli keten ayakkabılar jean pantolonların olmazsa olmazı haline geldi.

İşte Türkiye’de 1970’li yılların başında başladı All Star tutkusu. Beyaz, siyah, lacivert, mavi, kırmızı, bordo ve mor renkleri olan ayakkabılar gençlerin rüyasıydı. İki modeli vardı. Birisi normal ayakkabı gibiydi. Bileği yüksek, bot gibi olanlarına ise ‘boğazlı’ denirdi. Boğazlılar o yıllarda basketbolcuların da vazgeçemediği ayakkabılar arasındaydı.

Satışlar 1980’li yıllara kadar iyi gitti ama zaman içersinde yeni markalar, yeni teknoloji ürünü ayakkabılar All Star’ı tahtından indirdi.

GENÇ TASARIMCILAR SAYESİNDE DİRİLDİ

Derken 2000 yılında Boston’daki Amerikan şirketi Converse iflasını açıkladı. İflas şok etkisi yaptı. Converse bitmişti, All Star bitmişti. Reebok, şirketi 130 milyon dolara bünyesine kattı, 2 yıl sonra da tüm hisseler Nike’nin eline geçti.

All Star’ın sırtının ringde yerden kalkması genç tasarımcılar sayesinde oldu. Tasarımcılar markanın o güne kadar 7 düz renkte üretilen ayakkabılarına sadık kalarak 473 desenli ayakkabı daha üretti. Böylece ürün yelpazesinde 480 renk ve desen yer almaya başladı.

Alacalı, çiçekli böcekli, kalpli, grafik desenli veya yazılı tam 480 yeni model bir yıl içinde raflara çıktı. Tüketici de şaşkındı, yeni ayakkabılar patlama yaptı, beklenilen satış hedeflerini kısa sürede yakaladı, geçti. Rekorlar kırdı. Satış grafiklerini altüst etti. Ama 480 değişik modeli ve bunların değişik numaralarını bulundurup satmak en çok dükkan sahiplerini ve depo sorumlularını yordu.

1989’DAN BERİ CONTEKS GETİRİYOR

Halbuki bunlar daha buzdağının gözüken kısmı. 2006 yılı için Converse modellerinin sayısı 1600 olarak açıklandı. Çin’de Converse üreten 20 fabrika var. Bunlar 144 ülke için ayakkabı üretiyor. Şirketin 2003 yılı cirosu 400 milyon dolar, geçen yıl ise bu rakam 1.2 milyar dolara çıkmış. 2008’in hedefi ise 25 milyar dolar.

Converse’in Türkiye distribütörlüğünü 1989 yılından beri Conteks adlı şirket yapıyor. Bir aile şirketi olan Conteks’i Kerem Gözalan kurmuş. Şimdi işleri ABD’de işletme eğitimi alan 26 yaşındaki oğlu Furkan Gözalan yönetiyor.

Furkan Gözalan son yıllardaki Converse All Star başarısını tamamen tasarım harikası olarak nitelendirirken; ‘Converse All Star’ın lastik tabanları hiç değişmedi. Ancak şimdi üzeri dantel, saten, süet, kadife, nubuk, deri, kanvas, keten modeller var. Üzerindeki desenler ve kullanılan kumaşlar All Star’ı bambaşka kulvarlara soktu. Üzeri payetli işlemeli olanlar abiye olarak gece davetlerinde, içi müflonlu olanlar yağmurda çamurda, ketenler sporda ve yürüyüşlerde ve günlük yaşamda giyiliyor. Hatta takım elbiselerin altlarına bile çok yakışıyor. Bu nedenle satışlar patladı. 4 yılda yüzde 700’lük bir artışı hiç kimse beklemiyordu. Bizim bu yıl Türkiye pazarında hedeflediğimiz rakam ise 500 bin çift. Gelecek yıl 1600 model ile rakamın kaç olacağı ise tahmin bile edilemez’ diyor.