Ulusal Halkalama Programı Koordinatörü Özge Keşaplı Can, çalışmanın, lisanslı araştırmacılar tarafından güvenli yöntemlerle yakalanan kuşların bacaklarına, ülke adresi ile kod numaralarının bulunduğu halkaların takılmasına ve tür, yaş, cinsiyet gibi gerekli bilgilerin kaydedilmesine dayandığını söyledi.
Halkalama çalışmalarının kuşların yaşamlarına ilişkin bilgilerin ortaya çıkması için tüm dünyada yüz yılı aşkın süredir uygulanan bir yöntem olduğunu ifade eden Can, bu yolla kuş türlerinin göç rotaları, konaklama, kışlama, üreme alanları, yaşam süreleri ve popülasyon dinamikleri konusunda bilgi edindiklerini ifade etti.
Türkiye'de 1950 yılında başlayan halkalama çalışmalarının çoğunlukla yabancı araştırmacılar tarafından yürütüldüğünü ve 2000 yılına kadar yaklaşık 17 bin kuşun halkalandığını belirten Can, şunları söyledi:
“Derneğimiz, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü ile ODTÜ arasında imzalanan işbirliği protokollüyle başlayan Türkiye Ulusal Halkalama Programı ile araştırmalar sistemli hale dönüştürülmüştür.
Üç yılda program kapsamında 100'ün üzerinde türden yaklaşık 85 bin kuşa Türkiye adresli halkalar takıldı. Bu arada, Türkiye kuş varlığı için yeni bir tür olan Kuzey Avrupa ve Güney Doğu Asya arasında göç eden 'kuzey çıvgını' ilk kez tespit edildi. Böylece ülke genelinde 454 olan kuş türü 455'e çıktı.”
Can, küçük söğüt bülbülü, kuzey kamışçını gibi az rastlanan türler içinde yeni kayıtlar elde edildiğini, Türkiye'de halkalanmış bazı kuşlarla ilgili olarak Polonya, İsveç, Macaristan ve Güney Afrika gibi ülkelerden geri bildirim elde edildiğini söyledi.
TÜRKİYE'DEN GÜNEY AFRİKA'YA
Ulusal Halkalama Programı'nın, özellikle geri bildirimler aracılığıyla dünyanın çok sayıda ülkesinde yakından tanındığını kaydeden Can, şöyle devam etti:
“Program kapsamında Türkiye'de halkalanıp yurtdışında kaydedilen kuşlar arasında rekor Adana Akyatan istasyonunda halkalanan ve 6 ay sonra yaklaşık 7 bin kilometre güneyde, Güney Afrika Cumhuriyeti'nde ölü olarak bulunan bir kızıl sırtlı örümcekkuşuna ait. Bu örnek halkalama programının kuşların göç yolları ve özellikleri hakkında ne ölçüde bilgi verdiğine çarpıcı bir örnek oldu.”
Çalışmaların kuşların konaklama alanları olan Türkiye'nin çeşitli illerindeki 6 farklı istasyonda yürütüldüğünü bildiren Can, 2003 yılında leylek, flamingo ve Akdeniz martısına yönelik renkli halkalama çalışmalarının da hayata geçirildiğini açıkladı. Can, çalışma kapsamında Ankara ve Bursa'da 65 leylek, İzmir'de 447 flamingo ve Konya'da 100 martının halkalandığını sözlerine ekledi.
Projenin tanıtılması ve genişlemesi amacıyla çeşitli etkinlikler düzenlendiğini kaydeden Can, 100 kişinin katıldığı “Halkalama Giriş Kursu” düzenlediklerini, ayrıca özellikle çocuklara yönelik yazılı ve görsel materyaller hazırladıklarını anlattı.
Türkiye Ulusal Halkalama Programı'nın hayata geçmesinin Türkiye'nin yanı sıra, Avrupa ve Afrika'daki kuş bilimciler için de büyük önem taşıdığının altını çizen Can, “Bugüne kadar detaylı olarak araştırılamamış kuş türleri açısından program kapsamında elde edilecek veriler, diğer ülkelerdeki kuş bilimcilerce de merakla bekleniyor. Sonuç olarak sınır tanımadan birçok ülkede konaklayarak kıtalararası göç eden kuşların korunması için uluslararası işbirliği çok önemli” dedi.
KUŞADASI'NDA AĞAÇLANDIRMA ÇALIŞMALARI SÜRÜYOR
Aydın'ın Kuşadası İlçesi'nde, belediye tarafından başlatılan ağaçlandırma çalışmaları sürüyor.
Belediye Başkanı Fuat Akdoğan, denizi ve yeşiliyle bir bütün olmasını istedikleri Kuşadası'nda belediye olarak gerekli çalışmaları sürdürdüklerini belirtti.
Akdoğan, şöyle konuştu:
“Kendi imkanlarımızla ağaç, çiçek ve bitki üreten Park Bahçe Müdürlüğümüz, özverili çalışmalarıyla Kuşadası'na binlerce palmiye fidanı kazandırdı. Yetiştirilen fidanlar, düzenlenen ağaç kampanyalarıyla ilçenin dört bir yanına dikildi. Amacımız, daha yeşil bir Kuşadası yaratmak.
Bu kapsamda isteyen sitelere de ücretsiz binlerce ağaç verdik. Kuşadası'nın yeşilini daha da artırmayı hedefliyoruz. Belediye olarak aralıksız ağaç yetiştirmeye devam ediyoruz. Halkımızla el ele vererek Kuşadası'nı yeniledik. Yenilenen ilçemizde, durup dinlenmeden çalışmalarımızı sürdürüyoruz.”
Akdoğan, bu yıl 210 bin 200 çiçek ve ağaç diktiklerini, vatandaşlara 100 bin fidan dağıttıklarını söyledi.
Yeşillendirme çalışmalarının yanı sıra yeşil alanların korunmasının önemli olduğunu belirten Akdoğan, “Her ağacın bir sahibi olsun istiyoruz. Dikilen fidanları korumak, bir vatandaşlık görevi olarak algılanmalı” dedi.