Danıştay'ın kuruluşunun 136. yıldönümü dolayısıyla düzenlenen tören İstiklal Marşı'nın söylenmesi ve saygı duruşunun ardından Kültür Bakanlığı Çok Sesli Korosu'nun konsariyle devam etti. Danıştay Başkanı Ender Çetinkaya, törenin açılışında 41 sayfalık konuşmasını özetleyerek okudu.     
   
Çetinkaya, geçmiş yıllarda dile getirilen önerilerin günlük hayata geçemediğini ifade ederek, bu nedenle konuşmasında bu konulara değinmeyeceğini söyledi. 
   
Yasal düzenlemelerin dış etkenlere bağlı değil, Türk toplumunun gereksinimlerine uygun yapılmasına ve uluslararası hukukla uyumlu olmasına önem verilmesi gerektiğini belirten Çetinkaya, düzeltilmesi gereken yasaların başında gelen Anayasa'nın kısa sürede değiştirilmesimümkün olmadığından, çağdaş normlara uymayan tüm maddelerin birbiri ile çelişmeyecek şekilde değişikliğinin sağlanması gerektiğini kaydetti. 
    
ANAYASA MAHKEMESİ'NE ÜYE SEÇİMİ
    
Çetinkaya, hakimlerin mesleğe veya bir başka göreve atanma veya seçilmelerinde etken olan organ ve uygulanacak yöntemin, bağımsızlıklarıyla yakından ilgili olduğuna işaret etti. 
   
''Seçim işini yapan organ veya kişiye duyulan sempati, faaliyeti üzerinde etkili olabilmektedir'' diyen Çetinkaya, şöyle konuştu: 
   
''Böyle bir etkinin bulunmadığı, seçen veya seçilen kişi veya organ tarafından kabul edilse bile, kamuoyunda ne derece tarafsız ve önyargıdan uzak olarak karar verildiği hususunun tartışılır olması, güven sarsıcı ve yargı erkinin etkinliğini zedeleyici bir nelik taşımaktadır. 
   
Yasama organınca Anayasa Mahkemesi'ne üye seçiminde, iktidar partilerinin siyasi görüşlerine yatkın kimselerin seçileceği endişesi,meclis aritmetiğinin üye seçiminde partiler arası uzlaşmayı gerektirmesi, bunun sağlanmasının zaman alması ya da sağlanamaması halinde seçimin gecikmesinin mahkemenin işleyişini aksatacağı düşüncesi, yasama organına seçim yetkisinin tanınmasının sakıncalarınıoluşturmaktadır. 
   
Anayasa Mahkemesi üye adaylarının ilgili organlar tarafından tespit edilmesi öngörülse bile, yasama organına, asıl görevi olan bu organın işlemlerini denetlemek olan Anayasa Mahkemesi'ne üye seçme görevinin verilmiş olmasını, kuvvetler ayrılığı ilkesi ile bağdaştırmak da mümkün değildir. Böyle bir düzenleme yargının siyasallaşmasına yol açacaktır. Bu bağlamda, siyasi bir organ tarafından Anayasa Mahkemesi'ne üye seçimi yolunu açmak geçmişte yaşanan olumsuzluklar nedeniyle vazgeçilen sisteme geri dönüş niteliğindedir.''
    
''ANAYASA MAHKEMESİ DE YÜKSEK MAHKEMEDİR''
    
Anayasa Mahkemesi'nin de Yargıtay, Danıştay, Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi ve Uyuşmazlık Mahkemesi gibi Anayasa'da belirtilen yüksek mahkemelerden biri olduğunu vurgulayan Çetinkaya, şöyle devam etti: 
   
''Meslektaşları arasında temayüz ederek yüksek yargıçlık kazanmış bir meslek mensubunda, başka bir yüksek mahkeme üyeliğine atanırken ayrıca yaş ve meslek süresi şartı gibi bir takım özellikler aranması, yüksek mahkemeler arasında, esasen Anayasa'da var olan denklik ile bağdaşmayacağı gibi hizmet gerekleriyle de izah edilemez. Bu nedenle, yüksek yargı organlarından Anayasa Mahkemesi'ne üye seçiminde herhangibir şart aranmamalı, yüksek yargıçlık sıfatının kazanılmış olması bu görevin yürütülmesi için yeterli görülerek bu konuda değişiklik yapma yoluna gidilmemelidir.''
    
BİREYSEL BAŞVURU HAKKI
    
Konuşmasında, Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruları inceleme görevi verilmesi konusuna da değinen Çetinkaya, şöyle konuştu: 
   
''Kesinleşmiş bir yargı kararının, hangi amaç ve yöntem adı altında olursa olsun, bir başka yüksek mahkeme tarafından inceleme konusu yapılması, yargı ayrılığı ilkesini zedeler ve Anayasa Mahkemesi'ne diğer yüksek mahkemeler karşısında üstünlük sağlar. Böylebir yol dolaylı olarak, yüksek mahkemelerin incelemesi ile kesinleşen kararların uygulanmaması, bertaraf edilmesi sonucunu doğurur. 
   
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarının bile yargılamanın yenilenmesi nedenleri arasına katıldığı bir ortamda, aynı yol işletilerek verilecek kararın, kesinleşmiş yargı kararlarına herhangi bir etkisinin olmayacağı düşünülemez.''
   
Bu yolun açılmasının, AİHM'de Türkiye aleyhine açılacak davaların azalması sonucunu doğurmayacağını belirten Çetinkaya, ''Ocak ayı itibariyle AİHM'de Türkiye'nin taraf olduğu dava sayısın 7 bin civarında olduğu gözönüne alındığında, bu davaların öncelikli olarak bireysel başvuru yolu ile Anayasa Mahkemesi'ne açılması halinde mevcutve önerilen teşkilat yapısı ve üye sayısıyla mahkemenin bu dava yükünün altından kalkması da olası görülmemektedir'' diye konuştu. 
   
Çetinkaya, anayasal hak ve özgürlüklerin ihlali iddialarının Anayasa Mahkemesi'nin önüne götürülebilmesi için bireysel başvuru hakkı tanınmasının, mutlak ve tek çözüm yolu olmadığını, bunun yerel mahkemelerin Anayasa Mahkemesi'ne başvuru hakkının kolaylaştırılmasıyla da mümkün olabileceğini kaydetti. 
   
Çetinkaya, ''Bireysel başvuru yolu, yargı ayrılığını zedeleyici, kesinleşen yargı kararlarını bertaraf edici, Anayasa Mahkemesi'ni diğer yüksek mahkemelerin üstünde bir konum getirici nitelik taşıması nedeniyle kabul edilebilir görülmemektedir'' dedi.