Sibel ARNA

Sokak modasının markası Topshop’un baş tasarımcısı Jacqui Markham, yeni sezonda kadınların çift karakterli ikizler burcuna benzeyeceğini söylüyor. Topshop’un 2004-2005 sonbahar-kış koleksiyonunda göze çarpan iki detay var. Birincisi şort, ikinci kürk. Geçen kışa damgasını vuran mini eteğin tahtına şort oturmuş durumda. Kürklerin ise iki boyu var. Biri yalnız omuzu sarıyor, diğeri bel hizasında kalıyor.

Zaten önümüzdeki kış sezonunda kadınların hepsi ikizler burcu kadınına benzeyecek. Bir günü bir gününe uymayacak. Son yılların yükselen İngiliz hazır giyim markası Topshop’ın baş tasarımcısı Jacqui Markham (33) erkekleri bu konuda dikkatli olmaya davet ediyor: ‘Pantolon ceket giyip çok erkeksi görünen bir kadınının ertesi gün jartiyer taktığını görebilirsiniz. Karar vermeden önce, iyice bakın!’

Topshop markası 1964 yılında İngiltere Sheffield’de, Peter Robinson mağazasının küçük bir departmanı olarak doğdu. 1965’te Oxford Street’teki Peter Robinson mağazasının bodrum katında 600 metrekarelik bir alan Topshop’a verildi.

1974’te Topshop, Peter Robinson’dan ayrılarak kendi ayaklarının üzerinde durmaya başladı. Bugün ise sadece İngiltere’de toplam 280 Topshop mağazası var. Dünya genelinde Türkiye dahil 20 ülkede, 61 mağazayla tüketiciye ulaşıyor.

Topshop’un baş tasarımcısı Jacqui Markham henüz 33 yaşında. Beş buçuk yıldır Topshop baş tasarımcısı olarak çalışan Markham, üniversitede moda tasarım eğitimi almış. ‘Mezun olduktan sonra iki yıl Karen Milen’de çalıştım. Daha sonra Topshop’a geçtim’ diyen Markham, mesleğini ilkokula giderken seçmiş. O günleri şöyle anlatıyor: ‘İlkokuldaydım. En büyük zevkim kumaşlara dokunmaktı. Kadifeye ve kürklere bayılırdım. Zamanımın çoğunu annemin gardırobunun içinde geçirirdim. Oyuncaklarımı alıp giysilerin arasında oynardım. Ortaokul bittiğinde büyüyünce tasarımcı olacağıma neredeyse emindim.’

BARLARDAN RAPOR ALIYORLAR

Topshop İngiliz moda anlayışında reform yaratan bir marka. Gençleri ‘genç’ gibi giydirmeyi başardı, sokak modasına damgasını vurdu. Üniversite öğrencisi de, banka yöneticisi de, Meltem Cumbul da, Kylie Minogue da Topshop giyiniyor. Jacqui Markham Topshop’un modayı ucuza sattığını düşünüyor: ‘Ama bir tasarımcının elbisesini giydiğin zaman kendini nasıl farklı hissediyorsan Topshop da sana o duyguyu veriyor. İşte işin sırrı bu!’

Markham, tasarımlarını yaparken sokaktaki insandan, dünyanın sosyolojik durumundan, filmlerden ve müzik endüstrisinden etkilendiğini söylüyor. Topshop Araştırma-Geliştirme ekibi tüm Avrupa’da kulüplere giden insanların nasıl giyindiğini araştırıp, rapor halinde Markham’a sunuyormuş.

‘Benim anahtarlarım sokaklar. Sokaktan anahtarları toplayıp kilitleri açıyorum’ diyor o da. Modanın geleceğinden çok umutlu. ‘Sokak modayı, moda sokağı etkiliyor. Bu döngü böylesine kısır dönmeye devam ederse moda yok olacak’ diyoruz, bize şiddetle karşı çıkıyor: ‘İnsanlar oldukça moda da olacak. Çünkü her bireyin modayı algılayış biçimi farklı. Sokakta tıpatıp aynı giyinmiş kaç insan görebilirsiniz? Özellikle kadınlar her şeyi birbirine karıştırıyor. Kimisi Armani jean’in üzerine Topshop tişört giyiyor, kimisi Tom Ford gömleğini Top Shop etekle kombinliyor.

Ayakkabı burunları yuvarlaklaşıyor

Bu kış ayakkabı burunları yuvarlaklaştı, topuklar ise kalınlaştı. Kıyafetlerin kumaşları kullanılarak üretilen kışlık ayakkabıların renkleri ise kahve, kırmızı, yeşil ve mavi.

Paltolara gelince: Trençkot kesimli, bebe yakalı paltolar bu kışa damgasını vuracak. Renklerin çoğu pastel tonlarında. Yazın çok renkliliği yerini sakinliğe bırakacak.

15 kişilik ekibiyle birlikte haftada 200 yeni model tasarlıyor

Topshop’ın ne demek olduğunu Londra’ya gidince anladık. Haftada 100 bin kişinin ziyaret ettiği Oxford Street’teki 8000 metrekarelik mağazanın içinde binlerce ürün vardı. Ayakkabıdan makyaj malzemesine, iç çamaşırından peruğa kadar bir kadının ihtiyacı olan her şeyi bulmak mümkün. İngiliz kadınları ve şehre gelen turistler çıldırmışçasına alışveriş yapıyordu. Sorduk öğrendik bu mağazaya merkezden günde iki defa ürün sevkıyatı yapılıyormuş. Sermaye ışık hızıyla dönüyor desek abartmış olmayız. Sokakların da Topshop mağazasından pek farkı yok. Neredeyse her üç kadından birinin üzerinde Topshop marka bir tişört ya da bir pantolon görmek mümkün. Markanın baş tasarımcısı Jacqui Markham 15 kişilik ekibiyle birlikte günde 200 yeni model tasarlıyor. Bu durumdan hiç şikayetçi değil: ‘Aklımdan hiçbir zaman kendi markamı yaratmak gibi bir şey geçmedi. Topshop’ta olmaktan çok memnunum. Enerjim yetene kadar da Topshop için çalışmak istiyorum. Çünkü burada çok özgür bir çalışma ortamı var. Sokaktaki gençlerin yüzde sekseninde kendi tasarladıklarımı görüyorum. Bunu yapabilen bir tasarımcı var mı?’

Japonya yükselişte Türklerde umut var

Jacqui Markham’a ‘Son yıllarda tasarım anlamında en ileri ülke hangisi?’ diye soruyoruz. Oyunu Japonlardan yana kullanıyor.

Markham, Japonları hem tasarım hem de modayı takip açısından çok başarılı buluyor. Diğer taraftan modada bir globalleşme olduğunu, İngiliz, İtalyan ve Fransız modasının iç içe geçtiğini kabullenen tasarımcı Türkiye’nin iyi bir üretici olduğunu düşünüyor. ‘Biz dahil birçok marka Türkiye’de üretim yapıyor. Bu konuda Türkler çok profesyonel. Üretici ne istediğimizi hemen anlıyor. Yaratıcı ve çabuk çözümler sağlıyor. Bence Türkiye bu yönünü kullanırsa çok gelişecek.’ Markham, Türk tasarımcılardan Rıfat Özbek’i ve Bora Aksu’yu tanıdığını, ikisinden de çok etkilendiğini ekliyor.