Doğan ULUÇ

David Stern, 20 yıldır yürüttüğü NBA'in Yönetim Kurulu Başkanlığı ile dünya basketbolunun en etkili isimlerinden. Hatta belki de birincisi. Çünkü basketbol ile birlikte NBA'in tüm dünyada bu kadar popüler hale gelmesinde şüphesiz en fazla pay sahibi kişi.

NBA maçları için özel kurdurduğu TV kanalını ve medyanın diğer olanaklarını akıllıca kullanarak, bugün Amerikan basketbolunu yerkürenin en ücra köşelerine kadar ulaştırıyor. NBA belki de Stern sayesinde, yalnızca bir milyonu aşkın amatör Amerikalı gencin değil, Güney Amerika'dan Avrupa'ya, Afrika'dan Uzakdoğu'ya on binlerce basketbolcunun düşlerini süslüyor. Stern'in ofisi New York'ta Yunanlı armatör Aristotle Onassis'in yaptırdığı Olympic Tower'da. Büyük ofisinin her tarafı basketbolun gelmiş geçmiş ünlü oyuncularının imzaladığı toplarla ve hediyelerle dolu. Bu basketbol dünyasında bir de tenisçi izi var: Tüm zamanların en başarılı tenisçisi Pete Sampras'ın Wimbledon şampiyonluklarını kazandığı raketi de baş köşede. Herkesin ‘‘Mr. Basketball‘’’ diye tanıdığı bu basketbol devi ile kendi odasında NBA’i ve basketbolu konuştuk.

Türk basketbolu hakkında ne biliyorsunuz?

- Fazlaca bilgim yok ama İstanbul'da çok takım olduğunu biliyorum. Türkler Avrupa takımlarına karşı çok hırslı oynuyorlar. 1990'da Bill Walton, Obie Brown ve Jack Ramsey ile birlikte İstanbul'da Avrupa Şampiyonası finalini izledim. Çırağan Oteli'nde kaldım, Boğaz'da nefis bir balık lokantasına gittik. Maçtan sonra bir yetimhaneyi ziyaret ettim. O zaman federasyon başkanı olan Turgay Demirel ile buluştum. Birlikte spor bazında küresel diplomasi sürdürmeye çalıştık. Şimdilerde Avrupa Ligi'ni izliyorum. Bu ligde Amerikalı oyuncuların gelişmesini takip ediyorum. Türkiye'de ve Rusya'da iyi oyuncular var. Avrupa Şampiyonası'nda Türkiye'de ve ayrıca Gent, Tel Aviv, Barcelona, Paris, Atina ile Litvanya ve Gürcistan'da maçlar izledim. Basketbol giderek uluslararası bir kimlik kazanıyor. NBA ligine Avrupa şampiyonluğunu kazanmış bir takımı dahil etmek için çalışıyoruz.

Bir Avrupa takımının ABD'de deplasmana gelmesi güç olmayacak mı?

- Sanmıyorum. Miami Heat, Portland'a maç yapmak için 6 saat uçuyor. Avrupa'dan Boston veya New York'a bu kadar saatte uçmak mümkün.

Yılda kaç basketbol maçı izliyorsunuz NBA'de?

- 30 ile 60 arası. Bazı yıl daha fazla, bazı yıl daha az. NBA sezonu başında Barcelona, Paris ve Tokyo'da hazırlık maçlarını izledim. San Antonio'nun ilk maçında, spor malzemesi üreticisi firmaların 500 yöneticisine bir parti verdim. Akabinde hepsini alıp Orlando Magic ile Philadelphia 76'ers'ın maçına götürdüm. Geçen hafta Knicks'in genel müdürlüğünü üstlenen Isiah Thomas'ın ilk maçını seyrettim. Playoff'larda New York dışındaki maçları da görmeye gidiyorum. Play-off'larda daha çok seyahat edeceğim yani.

Bu seyahatlere eşiniz ne diyor?

- Eşim Masullah ile 40 yıldır evliyiz. Seyahatlerime katılır, bu sporu iyi bilir.

Daha önce basketbolun içinde oyuncu olarak görev yapmış mıydınız?

- Evet mahalle takımında oynamıştım. Guard, forvet hatta pivot bile oynadım. Ama iyi bir oyuncu değildim. Gene de yetişkin iki oğlumla bir araya gelince evimin bahçesinde hálá arada bir oynarız.

30 ORTAKLI ŞİRKET NBA

Hiç ünlü Madison Square Garden'da potaya şut attığınız oldu mu?

- Hayır. Risk almak istemedim, top girmezse saygınlığım etkilenir.

İstikbal vaat eden bir hukukçu olduğunuzu duydum. Niye sporu hukuka tercih ettiniz?

- Gençliğimde Knicks hayranı idim. 1966'da NBA'in hukuk müşavirliğine atandım. 12 yıl sonra başmüşavirliğe getirildim. 1 Şubat 1984 itibarıyla da NBA kulüplerinin sahipleri tarafından yönetim kurulu başkanı seçildim.

Hem New Yorklusunuz hem de Knicks taraftarı. Bu eğiliminiz NBA ile ilgili kararlarınızı etkiliyor mu? Maçlarda tezahürat yapıyor musunuz?

- Hayır. 30 yeğeni olan amca gibiyim. NBA 30 ortaklı bir şirket. Ben de bu kuruluşun en tepesindeki yetkiliyim son 20 yıldır. Tüm takımlar benim için aynı. Knicks'in en önemli maçında bile tarafsız tutumum değişmez.

Dost ve tanıdıklarınız sizden bedava bilet isterler mi?

- Bilet için bana gelmezler. Böyle bir sorunum yok.

NBA'in yapısını BM'ye benzetiyorum. Konumunuzu ise Genel Sekreter Kofi Annan'a, öyle mi?

- Bu benzetme çok yanlış olmaz ama biz daha büyüğüz.

NBA'deki oyunculara bakıldığında da tıpkı BM'deki gibi bir çeşitlilik görmek mümkün.

- Kesinlikle. ABD basketbolu bu yapı sayesinde giderek uluslararası bir kimlik kazanıyor. NBA'de halen 71 yabancı oyuncu var. Houston Rockets'de Yao Ming (Çin), Memphis Grizzlies'de Pau Gasol (İspanyol), Dallas Mavericks'de Dirk Nowitzki (Alman), Steve Nash (Kanadalı), San Antonio'da Tim Duncan (Virgin Adaları), Spurs'de Tony Parker (Fransız), Emmanuel Ginobili (Arjantin), Sacramento Kings'de Divac ve Stojakovic (Sırp), Utah Jazz'de Andrei Kirilenko (Rus), iki Türk, Hidayet Türkoğlu (San Antonio) ve Mehmet Okur (Detroit Pistons) gibi oyuncular ABD basketbolunu çokuluslu görünüşe kavuşturdu.

JORDAN'DAN SONRA DA İZLEYİCİ ARTTI

Potaların gelmiş geçmiş en ünlü oyuncusu Michael Jordan'ın emekliye ayrılmasından sonra ABD'de basketbola yönelik ilginin azaldığı yolunda yorumlar yapılıyor. Bunları nasıl değerlendiriyorsunuz?

- Doğru değil. TV izleme Jordan'dan sonra yüzde dört, gişe hasılatı ise yüzde iki oranında arttı. Geçen yıl playoff'ları 1 milyon 685 bin 410 kişi izledi. Bu bir NBA rekoru. Normal sezon ile finalleri ise 21 milyon 759 bin 779 kişi izledi. Bu sezon daha da artış bekliyoruz.

NBA'deki oyuncuların büyük çoğunluğu milyoner. Yılda 10-15 milyon dolar gibi astronomik ücret alanlar var. Bu meblağları hak ediyorlar mı?

- Tabii. Bruce Springsteen bir konserinde 20 bin kişi çekiyor. NBA'i izleyenler ise milyonları aşıyor. Üstelik basketbolcuların bu spordan para kazanma süresi de kısıtlı.

20 küsur yıldır izlediğiniz bu sporda sizce en iyi oyuncu kim? Michael Jordan en iyi diye tanımlanıyor, ne dersiniz?

-Jordan en iyisi olabilir. Gösterişsiz stiline rağmen Tim Duncan'ı da gözardı etmemek lazım. Ama Jordan'ı aşacak yeni yetenekler çıkacağına da kesin inancım var. Bugün Garnett, McGrady, Carter basketbolun en tepesindeki oyuncular.

Eskinin Abdul Jabbar, Magic, Worthy ve West'li L.A. Lakers'ı ile bugünün Shaquile O'Neal, Bryant, Malone ve Payton'lu Lakers'ı karşılaşsa hangisi kazanırdı?

-Şimdinin Lakers'ı. Çünkü günümüzün oyuncuları daha süratli, fiziki açıdan daha güçlü ve yetenekli.

Tüm zamanların en iyileri kim sizce?

-Magic Johnson, Larry Bird, Jordan, Dr.J, Kerim Abdul Jabbar, Bill Russell, Wilt Chamberlain, Oscar Robertson.

HİDO İLE MEMO AVRUPA'NIN EN İYİLERİ

NBA'deki Türk oyuncular Hidayet Türkoğlu ve Mehmet Okur'u takip ediyor musunuz?

- Evet yakından izliyorum. Memo (Mehmet) ile Hido (Hidayet) daha ilk günden itibaren NBA'de çıktıkları maçlarda rakip takımların yıldız oyuncularından korkmadıklarını ispat ettiler. Kısa zamanda takım arkadaşlarıyla kaynaştılar, karşı takımların süper starlarının itiş-kakışlarından yılmadılar. Hido ile ondan sonra NBA'e gelen Memo, Avrupa basketbolunun en iyi oyuncuları ve Avrupa'da zirveye ulaşan oyuncunun burada da başarılı olması normal.

Diğer oyuncular ile karşılaştırdığınızda ne tür avantajları var?

- Memo ve Hido savunmada ve ribauntta çok iyi oldukları gibi maçın kritik dakikalarında neticeye gidecek sayı için top kullanmaktan da çekinmiyorlar. Geçen hafta Memo, Toronto Raptors karşısında 27 sayı yaparak takımı Pistons'ın galip gelmesinde büyük rol oynadı. Uzun zamandır bizim çevredeki çok insan ABD dışında basketbol olmadığını sanıyordu. Oysa başta Avrupa olmak üzere diğer ülkelerde kaliteli oyuncular bulunduğunu savundum. Okur ile Türkoğlu bu görüşümü doğru çıkardılar.

MR. BASKETBALL DAVID STERN

New York doğumlu David Stern'in hayattaki ilk işi, babasının şarküterisinde tezgahtarlık. Üniversitede hukuk eğitimi aldıktan sonra da NBA'de hukukçu olarak profesyonel işyaşamına ilk adımı atıyor. Kariyerinde merdivenleri teker teker çıkıyor ve 1 Şubat 1984'te NBA'deki kulüp sahipleri tarafından NBA'in yönetim kurulu başkanı seçiliyor. Tüm dünyada Mr. Basketball olarak bilinen Stern'in şu anda yıllık kazancı masraflar dışında 5 milyon dolar.

212 ÜLKEDE 42 DİLDE İZLENİYORUZ

NBA maçları 212 ülkede 42 lisanda izleniyor. 24 saat yayın yapan NBA TV kanalı ise ABD'de 44 milyon evden seyredilirken, dışarda 30 ülkede yayında. Küresel izleyici sayısı 3 milyar 100 milyon.