Sedat ERGİN

Dışişleri Bakanı Gül, 2004 Mayıs'ına kadar Kıbrıs'ta çözüm için umutlu olduğunu açıkladı.

DIŞİŞLERİ Bakanı Abdullah Gül, bugün Roma’da, İtalya ve İrlanda Dışişleri Bakanları ve AB Komisyonu’nun Genişlemeden Sorumlu Komiseri Günter Verheugen’le bir araya geleceği troyka toplantısına Türk tarafının Kıbrıs sorununda yeni bir açılıma hazırlandığı mesajını götürecek.

Troyka toplantısı, AB Komisyonu'nun ilerleme raporunu açıklamasından sonra Türkiye ile AB arasındaki siyasi diyalogda ilk buluşma olması açısından önem taşıyor.

Toplantının önemi, İrlanda'nın dönem başkanlığında geçecek olan 2004'ün ilk altı aylık döneminin yol haritasının ana hatlarının çizilecek olmasından kaynaklanıyor.

Yol haritasının hangi durakta noktalanacağı bugünden belli. Kıbrıs Rum Yönetimi (KRY) diğer dokuz adayla birlikte 2004'ün Mayıs ayında tam üye olarak AB'nin kapısından içere girecek ve bu tarihten sonra Türkiye'yi ilgilendiren her kararda söz sahibi olacak, veto hakkını kullanabilecek.

Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'le beraber dün uçakta Roma'ya giderken, bir grup meslektaşımızla birlikte yaptığımız sohbet, önümüzdeki altı ayın KRY'nin tam üyeliği öncesinde Kıbrıs sorununun çözüme bağlanmasına dönük yoğun bir arayışa sahne olacağını ortaya koydu.

ANKARA, KIBRIS'TA MANEVRAYA HAZIRLANIYOR

Gül'ün bütün açıklamaları Ankara'nın bu arayışa hazırlıksız yakalanmak istemediğini, aksine önemli bir inisiyatif üstlenerek, üzerindeki uzlaşmaz görüntüsünü kırmak niyetinde olduğunu gösterdi. Gül, bu çerçevede, Dışişleri Bakanlığı'nda ‘‘Annan Planı’’ üzerinde yeni bir çalışma yapıldığını belirterek şunları söyledi:

‘‘Kalıcı, sürekli ve gerçekçi bir çözüm için makul hazırlıklarımız var. Avrupa kültürünün en önemli unsurlarından biri uzlaşı yeteneğidir. Uzlaşı, sadece bir tek tarafın çabası ile olmaz. İki tarafın da çaba göstermesi gerekir. Biz bu konuda kendi üzerimize düşeni yapıyoruz. Ancak, Rum tarafının da çaba göstermesi gerekir.’’

Belli ki Gül, bugün AB troykasına, ‘‘Biz KKTC'yi ikna için devreye giriyoruz, ama sizin de Rumları ikna etmeniz gerekir’’ mesajını verecek.

Gül, bu çerçevede, KKTC'de önümüzdeki ayın ortasında yapılacak olan seçimin ‘‘neticesi ne olursa olsun’’ geleceğe dönük doğru adımların atılması gerektiğini söyledi.

Bu sözleri Gül'ün seçim sonrasında Ankara'nın yeni hükümeti ve KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Dentaş'ı yeni diplomatik manevranın içine çekebileceğine inandığını gösteriyor. Dışişleri Bakanı'nın en can alıcı açıklamalarından biri 2004 Mayıs'ına kadar Kıbrıs sorununa bir çözüm bulunabileceği konusunda ‘‘umutlu olduğunu’’ belirtmesi oldu.

AB OLMAZSA, FARKLI İSTİKAMETE GİDERİZ

Gül, 2004 yılında Türkiye açısından tarihi bir fırsat bulunduğunu belirterek, bu kritik fırsatın değerlendirilmemesi durumunda gelişmelerin Türkiye'yi, ‘‘Çok farklı istikametlere sürükleyebileceği’’ uyarısında bulundu. Gül, bu noktada şu değerlendirmeyi yaptı:

‘‘AB genişlemesi 25 ülkeye tamamlandıktan sonra biz arzu ettiğimiz noktada olmazsak, o zaman Türkiye'deki gelişmeler hangi istikamete gider, o bilinmez. Bugün AB'yi destekleyenler yarın desteklemekten vazgeçebilirler. Özel durumumuza dönük olarak devamlı yeni gerekçeler oluşturmaya çalışırsak, ummadığımız istikametlere gidebiliriz. Çağdaş ülkelerin üzerine çıkalım derken bunun uzağına düşebiliriz.

Gül, ‘‘Yani akıntının Türkiye'yi başka yerlere sürükleyebileceğini mi söylüyorsunuz’’ şeklindeki sorumuza da ‘‘Evet, onu demek istiyorum'' yanıtını verdi.

AB FOTOĞRAFINDA TÜRBAN EKSİK

Gül, ayrıca AKP'yi yakından ilgilendiren bir konuda, AB Komisyonu'na rahatsızlık ifade etmekten de geri durmadı.

Rahatsızlığın konusu AB'nin ilerleme raporunda türban yasağının Türkiye'deki demokrasi ve insan hakları alanlarındaki sorunlar listesine dahil edilmemiş olması.

Gül muhalefette olduğu dönemde AB temsilcileri ile görüşmelerinde türban yasağını gündeme getirdiğini anlatarak, ‘‘Onlara her seferinde, ‘Türkiye'ye yardımcı olmak istiyorsanız ayrım yapmayın, objektif olun' mesajını veriyordum’’ diye konuştu.

Ancak, AB’nin AKP'nin iktidara gelmesine rağmen Gül'ün türban konusundaki uyarılarını değerlendirmeye almadığı geçen hafta komisyon raporunun açıklanmasıyla ortaya çıktı.

Gül, komisyonun türban konusundaki tutumunu değerlendirirken şöyle dedi:

‘‘AB bu raporunda bir fotoğraf çekiyor. Bu fotoğraf eksik bir fotoğraf...’’