Güler, konuyla ilgili düzenlediği basın toplantısında, şirketlerin sürekli olarak, gerek üçüncü şahıslarla, gerek kamu şirketleri ile olan ilişkilerinde problem yaratması, her olayı ihtilaf konusu yapması, sürekli olarak bakanlığımızın müdahalesine gerek duyulması sözleşmelerin uygulanmasını ve  devamını çekilmez hale getirdiğini kaydetti. 

Güler, 3096 sayılı kanuna göre Bakanlar Kurulu kararıyla Adana, Mersin, Hatay, Osmaniye illeri ile Kahramanmaraş ilinin üç köyünü kapsayan bölgede elektrik üretimi, iletimi, dağıtımı ve ticareti faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla görevlendirilen Çukurova Elektrik A.Ş. ile 9 Mart 1998 tarihinde sözleşme imzalandığını hatırlattı. 

Bakan Güler, aynı şekilde Antalya ili ile Burdur ilinin Bucak ilçesine bağlı üç köyünü kapsayan bölgede elektrik üretimi, iletimi, dağıtımı ve ticari faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla görevlendirilmiş bulunan Kepez Elektrik T.A.Ş ile 9 Mart 1998 tarihinde görev verilmesine ilişkin imtiyaz sözleşmesinin imzalandığını anlattı. 

Güler, söz konusu sözleşmelerin şirketlerin bölgelerinde halen Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. (TEDAŞ) uhdesinde bulunan dağıtım tesislerini devralmak ve işletmek zorunluluğunu getirmesine rağmen, şirketlerin uzlaşmaz tutumları nedeniyle bu devirin mümkün olmadığını,sözleşmelerin bu hükmünün uyulanamadığını da söyledi.

KAMU BÜYÜK ZARARA UĞRATILDI

Adı geçen şirketlerin, taraflar arasındaki sözleşmelere ve ilgili mevzuata uygun bir enerji satış anlaşması yapmaktan kaçındıklarını belirten Güler, bugüne kadar bölgenin ihtiyacı olan ve fakat kendilerince üretilemeyen enerjiyi kamu kuruluşlarından almaya devam etmelerine rağmen, kamu kuruluşlarına kendi öngördükleri fiyat üzerinden ödemede ısrar ettiklerini ifade etti. 

Aradaki fiyat farkı yüzünden de kamunun büyük zarara uğratıldığına dikkat çeken Güler, şöyle devam etti: 

''Hiçbir haklı neden olmaksızın uzun süre elektrik satış anlaşmalarını imzalamaktan kaçınan şirketler, ayrıca EPDK (Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu) tarafından 1 Nisan 2003 tarihinden geçerli olmak üzere belirlenen, Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt A.Ş. (TETAŞ) tarafından yapılan enerji satışına uygulanacak tarife gereğince, kamu alacağını tahsil etmek konumunda olan TETAŞ'a ödeme yapmaktan da dayanıksız ve haksız olarak kaçınmışlar ve temerrüde düşmüşlerdir. Bu tutum 4623 sayılı kanun ile ilgili mevzuata aykırı olduğu gibi, taraflar arasındaki sözleşmeye de aykırılık teşkil etmektedir.''

Güler, kamulaştırma yoluyla elde edilen taşınmaz varlıkların mevzuat gereğince Hazine adına tescili gerekirken, şirketler tarafından kendi adlarına tapu tescillerinin yapıldığını ve imtiyazlarkapsamında sadece işletmek konumunda oldukları taşınmazlar ve tesislerin kendi mülkiyetlerinde olduğu iddiasının sürekli olarak gündeme getirdiklerini ve halen de getirildiğini anlattı. 

Bakan Güler, 3 Mart 2001 tarihinde yürürlüğe giren 4628 sayılı kanunun, Türkiye elektrik üretim, iletim, dağıtım ve ticaretini yeni esaslara bağladığını, bu tarihten önce yapılmış bulunan sözleşmelerin tadil edilmesini de hüküm altına aldığını kaydederek, kanunla getirilen en önemli düzenlemelerden birisinin de ülke genelinde iletimfaaliyetlerinin bir kamu şirketi olan TEİAŞ tarafından tek elden yürütülmesinin öngörülmesi olduğunu söyledi. 

Gülerurova ve Kepez Şirketleri'nin EPDK'nın ve bakanlığın davetlerine ve uyarılarına rağmen 4628 sayılı kanun ve bu kanuna dayalı olarak EPDK tarafından çıkarılan yönetmeliklere uymadığını ifade ederek, EPDK'nın, söz konusu şirketlerin bu düzenlemelere süresiiçinde uymadıklarını ve mevzuata aykırı hareket ettiklerini ve mevzuata aykırı olarak faaliyette bulunduklarını Bakanlığa bildirdiklerini de kaydetti.

TÜM UYARILAR SONUÇSUZ KALDI

Bakanı Güler, Çukurova Elektrik ve Kepez Elektrik'i mevzuata uymaları konusunda yaptığı tüm girişimlerin sonuçsuz kaldığını bildirdi. Güler, bunun üzerine 10 Şubat 2003 tarihinde söz konusu şirketlerce Enerji Bakanlığı'na noter kanalıyla ihtarnameler gönderilerek yasa ve yönetmeliklere uymaları için süre verildiğini belirterek, aksi takdirde sözleşme hükümleri doğrultusunda fesih işleminin yapılacağının bildirildiğini kaydetti. 

Güler, bu bildirim üzerine şirketlerin idari yargının yetki ve görev alanında olan bu konuda adli yargıya başvurduğunu belirterek, adli yargıdan alınan tedbir kararları ile mahkemenin 4628 sayılı kanunun Anayasaya aykırılık iddiası hakkında ise Anayasa Mahkemesi tarafından 4 Haziran 2003 tarihinde, bu mahkemelerin, bu konuda karar almaya yetkili olmadığı kararını verdiğini hatırlattı. 

Şirketlerle yapılan görev verilmesine ilişkin imtiyaz sözleşmelerinde ''Sözleşmenin imzalandığı tarihten sonra mevzuatta meydana gelecek değişikliklerin tarafları etkileyen hükümleri uygulanacaktır'' hükmünün yer aldığına dikkat çeken Bakan Güler, mevzuat hükümlerine uyulmaması ve şirketlerin sözleşme hükümlerine aykırı davranmasının, bu konuda uyarılara ve verilen sürelere rağmen gereğini yerine getirmemeleri, sözleşme hükümlerine göre sözleşmenin feshedilmesini, imtiyazın kaldırılmasını ve kamu hizmetini sürdürmek amacıyla elektrik üretim, iletim ve dağıtım tesislerine el konulmasınıgerektirdiğini bildirdi.

Bakan Güler, 4628 sayılı kanunla yeniden yapılandırılan ve özel sektöre açılan elektrik piyasasında serbestleşmenin sağlanması ve rekabetin oluşturulması açısından büyük önem taşıyan serbest tüketici uygulamasının bu şirketlerin kanun ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (EPDK) yönetmelik ve kurallarına uymaması nedeniyle uygulanamadığını belirterek, serbest tüketicilerin tedarikçilerini seçme haklarının engellendiğini bildirdi.

Şirketlerce görev bölgelerinde bulunan ve halen faaliyet gösteren diğer tüzel kişilerin bölge dışında veya ortaklarına ya da müşterilerine enerji nakli yapmaları ve iletim sistemine bağlantı yapmalarına izin verilmemekte olduğunu da belirten Güler, ''bu suretleülkemizde rekabete dayalı serbest bir elektrik piyasasının oluşmasına ve bu şirketlerce direnç gösterilmektedir. Kanun gereği yerine getirilmeyerek devlet tarafından verilen imtiyaz tekel uygulamasına dönüştürülmekte ve rekabet ortamının oluşturulmasına engel olunmaktadır'' dedi.

Bu olayların, geçmiş hükümet dönemlerinde atanmış olan ve bağımsızbir kurul olan EPDK tarafından Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'na yazılan yazılarla bildirildiğini belirten Güler, Enerjisa, Mensa Mensucat, İskenderun Çimento Fabrikası, Bossa, Toros Enerji, As Makinsan, Rotor Enerji, Özok Mühendislik ve Ertürk Enerji firmalarınında çalışmalarının engellendiğini söyledi. 

''BAKANLIĞIN SÖZLEŞMELERİ FESİH YETKİSİ VAR''

Güler, şunları kaydetti:''Ayrıca Rotor Enerji, AS Makinsan, Ezse Enerji, Sares Rüzgar Enerji, Deniz Rüzgar Enerji, Özok Mühendislik, İsres Rüzgar Enerji, Cer Metal,Aksa Enerji ve Akın Holding Firmalarının lisans başvurularının, söz konusu şirketlerin tutumları nedeniyle sonuçlandırılamadığı bildirilmiştir. Dolayısıyla, sözleşmelerin feshe ilişkin maddelerine göre şirketlerin sözleşme hükümlerine aykırı davranması, bu yönde uyarılmasına rağmen, bu uyarılara şirketlerin uymaması bakanlığımıza sözleşmeleri fesih (iptal) etme ve tesislere el koyma yetkisi tanımaktadır.'' 

Bakan Güler, bu nedenlerden ötürü, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nca anılan sözleşmelerin fesih (iptal) edilmesine karar verildiğini belirterek, bu kararın muhataplarına tebliği ile birlikte kamu hizmetinde kullanılan ve kullanılacak olan ve kamu mülkiyetinde bulunan tesislere ve varlıklara el konulduğunu bildirdi. 

Güler, şöyle devam etti:

''Görüldüğü üzere, bu konu kısa bir zamanda oluşan ve gelişen bir olay değildir. Bu işlemle, şirketlerin tüzel kişiliğine ve kamu hizmetine ait olanlar dışındaki malvarlığına dokunulmamış olup, mülkiyeti kamuya ait olan elektrik üretim, iletim ve dağıtım tesislerine el konulmuştur. Kamu hizmetine ait olan malların ve tesislerin tespiti Maliye Bakanlığınca yapılacaktır.

Yapılan işlem görev verilmesine ilişkin imtiyaz sözleşmelerinin feshi olup, yasaların, yönetmeliklerin ve sözleşmeleki yaptırım hükümlerinin gereği yerine getirilmiştir. Kanunların uygulanmamak içindeğil, uygulanmak için var olduğu çizgisinde çalışmalarını sürdürme kararlılığındaki Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı'nın bu işleminde de kamu yararı düşünülmüş, mevzuatın gereği yapılmıştır.''

Bakan Güler, konuşmasının sonunda konu ile ilgili olarak idari ve hukuki sürecinde başladığını belirterek gelişmeler oldukça kamuoyunun bilgilendirileceğini söyledi.