Zeynel LÜLE/BRÜKSEL

İttifakın çöküşü olarak nitelenen ve 'Tehdit altındayım' diyen bir müttefikine yönelik yardım kararını tam dört günden beri alamayan NATO Konseyi, dün yapmayı planladığı 'olağanüstü' toplantısını önce üç kez erteledi, daha sonra da iptal etti.

İptal gerekçesi olarak, müttefikler arasında 'uzlaşma ortamı olmaması' gösterildi. Almanya, Fransa ve Belçika'nın, tavırlarında hiçbir değişiklik olmaması, NATO Konseyi toplantısının iptal edilmesinde büyük rol oynadı. Bu arada ABD ise, NATO kararından Fransa'yı dışlamaya yönelik girişim başlattı.

Almanya Savunma Bakanı Peter Struck'un, 'Cumartesiye kadar beklenmesi halinde, NATO içinde alınacak bir karar konusunda bizim için bir sorun kalmaz' yönündeki sözleri, NATO'da değerlendirildi ve bu sözler 'üçlü direnişçiler' arasında çatlak doğacağı yönünde nitelendirildi.

Fransa ve Belçika'nın da bugün yayınlanacak olan BM denetçilerinin raporunun beklenmesi gerektiğini dile getirmiş olmaları, cumartesiden itibaren üç ülkenin 16 NATO müttefiki tarafına geçebileceği değerlendirmesine neden oldu.

ABD'NİN BY-PASS GİRİŞİMİ

Bu gelişmelere rağmen, ABD, NATO içerisinde Fransa'yı 'by-pass' etme girişimi başlattı. Güvenilir kaynaklar, NATO bünyesinde Fransa'ya baskının yoğunlaştırıldığını belirtirken, ‘‘İttifakın askeri kanadında bulunmayan bu ülkenin karar mekanizması dışına itilmesi formülünün ABD tarafından gündeme taşındığını’’ belirtiyorlar. Washington'un girişimleri, halen Kuzey Atlantik İttifak Konseyi'nde ele alınan konunun askeri kanada taşınması yönünde sürüyor. Savunma Planlama Komitesi (DPC) olarak adlandırılan askeri kanatta Fransa yer almıyor.

Fransa, 1966'da Cumhurbaşkanı Charles De Gaulle'ün kararıyla NATO'nun askeri kanadından ayrılmış, o dönemde Paris'te bulunan NATO Genel Sekreterliği, Brüksel'e taşınmıştı.

CUMARTESİ KARAR ALINABİLİR

NATO Konseyi'nin bugün bir toplantısı öngörülmüyor. Ancak gelişmelere göre NATO Genel Sekreteri George Robertson'un, olağanüstü toplantının Cumartesi günü yapılmasını kararlaştırabileceği belirtiliyor. Cumartesi günü bir karar alınmasının, hafta başında toplanacak olan AB zirvesi öncesine rastlaması nedeniyle Fransa, Almanya ve Belçika'nın da 'tercihi' olabileceği üzerinde duruluyor. Böylelikle AB zirvesinde yaşanacak olası bir krizin dozunun azalabileceği söyleniyor.