Hafta sonlarında deniz kıyısında yürüyüşe çıkan çok kişinin eğlencesi olan taş sektirmenin matematik formülü bulundu. Önemli olan hız!

Suyun yüzeyinde en iyi seken taşların yassı ve yuvarlak taşlar olduğu, taşın denize olabildiğince hızla fırlatılmasının sekmede önemli bir payı olduğu herkes tarafından bilinir. Bu işin meraklıları uluslararası yarışmalara katılmaktan bile geri kalmazlar. Bunun bir örneği de, 1992 yılında taşı Teksas’taki Bianco Irmağı üzerinde 38 kez sektirerek şampiyon olan, Jerdone Coleman McGhee idi.

Yassı taş en iyisi

Doğal olarak, yassı taşın yüzeyinin oldukça büyük bir bölümünün suya değmesinden ötürü daha iyi sektiği düşünülür. Lyon Üniversitesi fizik uzmanlarından Lydéric Bocquet sekiz yaşındaki oğlundan esinlenerek konuyu daha ayrıntılı bir biçimde incelemeye koyuldu.

Önce taşın çap, hız ve dönüşüne göre, yerçekimi ve suyun itme gücünü de hesaba katan, suyun üstünde sekmesini betimleyen kimi basit denklemler oluşturdu.

Denklemler fırlatılan taş ne denli hızlı yol alırsa suda o denli çok sektiğini ortaya koyuyordu. Bu da pek şaşırtıcı bir şey değildi.

2 sekme için 1 km hız

Bocquet taşın en az bir kez sekmesi için saatte en az bir kilometre hızla yol alması gerektiğine de tanık oldu. Denklemler dönüşün önemli bir payı olduğu, bunun bir sekmeden ötekine geçilirken taşın oldukça düz kalmasını sağladığı yönündeki görüşünü de doğruluyordu. Dönme işlemi bir topaç etkisi yaratıyor ve taşın suya batmasını önlüyordu.

Taşı 38 kez sektiren Coleman-McGhee’nin dünya rekoruna, 10 santimetre çapında bir taşla ulaşmaya çalışan Bocquet, yaptığı hesaplamalar sonucunda taşın saatte yaklaşık 40 kilometrelik bir hızla yol alması ve saniyede 14 dönüş yapması gerektiğini düşünüyor.

Ayrıca, taşın üzerine minik delikler açılmasının suyun itme gücünü azaltacağına, buna bağlı olarak daha çok sekmesine olanak tanıyacağına inanıyor.

Bocquet ve arkadaşları bu kestirimlerinin doğru olup olmadığını anlamak amacıyla taşı suya belirli bir hız ve dönüşle fırlatan motorlu bir sapan geliştirmeyi tasarlıyorlar.