Güvenç, BKM'nin 2002'nin üçüncü çeyreğine ait verileri düzenlediği bir basın toplantısıyla açıkladı.
Uğur Güvenç, yurtiçinde kredi kartıyla yapılan alışveriş ve nakit avans tutarının geçen yılın üçüncü çeyreği ile karşılaştırıldığında yüzde 70 oranında arttığını söyledi.
2001 yılının 3. çeyreğinde 3 katrilyon 603 trilyon lira olan alışveriş tutarının yüzde 77'lik artışla 6 katrilyon 379 trilyon liraya yükseldiğini belirten Güvenç, sadece yabancı bankalara ait kredi kartlarının kullanım oranının da yüzde 42 oranında arttığını kaydetti.
Güvenç, yabancı bankalara ait Visa ve MasterCard'ların nakit avans ve alışveriş yoluyla kullanımından 974 milyon dolarlık döviz girdisi sağlandığını, bunun yıl sonunda 1.2 milyar dolara yükselmesini beklediklerini ifade etti.
İlk 9 ayda kredi kartı sayısının yüzde 3.7'lik artışla 15 milyon 281 bin adede, banka kartı sayısının yüzde 2.5'lik artışla 33 milyon 367 bin 426'ya yükseldiğini bildiren Uğur Güvenç, Türkiye'de Eylül sonu itibariyle ATM sayısının 11 bin 984, satış noktası terminali (POS) sayısının ise yaklaşık 464 bin olduğunu duyurdu.
EN ÇOK BENZİN İSTASYONLARINDA KULLANILIYOR
Geçtiğimiz yıl sonu itibariyle 15 katrilyon lira olan kredi kartı kullanımından elde edilen cironun Eylül sonu itibariyle yaklaşık 18 katrilyon liraya ulaştığını belirten Güvenç, kullanımın 2.3 katrilyon lira nakit avans, 15.7 katrilyon lira da alışveriş tutarı olarak gerçekleştiğini bildirdi.
BKM Genel Müdürü, ''Dolar bazındaki değeri 12 milyar dolar olan cironun, yıl sonunda 16 milyar doları geçeceğini tahmin ediyoruz'' dedi.
Kredi kartları kullanımında ilk sırada yüzde 23'lük oranla benzin istasyonlarının yer aldığına işaret eden Güvenç, bunu yüzde 20 ile süper marketlerin, yüzde 9 ile de giyim ve aksesuar mağazalarının izlediğini söyledi.
Güvenç, en fazla işlem ayının Temmuz, en çok işlem gününün de okulların açılmasından önceki hafta sonuna denk düşen 14 Eylül olduğunu kaydetti.
''KREDİ KARTI AYRI BİR YASAYLA DÜZENLENMELİ''
Toplantıda basın mensuplarının sorularını da yanıtlayan Güvenç, yapılan araştırma ve kendi değerlendirmelerine göre kullanıcıların yüzde 40'ının borcunu faizle ödediğini, uluslararası standartın ise yüzde 40 ile 60 arasında olduğunu söyledi. Güvenç, kriz döneminde nakit avans tutarının genel ciro içindeki payının yüzde 20'yi geçtiğini ifade etti.
Güvenç, yurtdışında kredi kartı başına aylık kullanım cirosunun 250 dolar ve kullanım adedinin de 7'nin üzerinde olduğunu belirterek, Türkiye'de cironun ayda ortalama 80 dolar, kullanım adedinin de 3 olduğunu bildirdi.
Tüketicilerden en fazla faizlerin yüksekliği konusunda şikayet geldiğini dile getiren Güvenç, ''Eleştirilen nokta, bankanın, faizi ihbar etmeden artırmasıydı. İhbar süresi 1 aydır. Tüketiciyi Koruma Yasa Tasarısı'na bu konuda yeni bir hüküm kondu'' diye konuştu.
Güvenç, kredi kartları düzenlemesi, tarafların hak ve hükümlülüklerinin taahhüt edilmesi ile suçlara verilen cezaların belirlenmesinin çok önemli konular olduğunu vurgulayarak, 4077 sayılı yasa tasarısına kredi kartlarıyla ilgili tek bir hüküm konulduğunu söyledi.
Ayrıca BKM ile Bankalar Birliği'nin 8 yıldır üzerinde çalıştığı bir tasarı bulunduğunu hatırlatan Güvenç, ''Kredi kartı konusunun ayrı bir yasayla düzenlenmesi şart. Bu konu ihtisas gerektirir. Avrupa'ya uyum yasaları da bunu gerektirir. Temennimiz her iki yasanın birlikte çıkmasıdır'' diye konuştu.
''DOLANDIRICILIK VAKASI ORANI BİNDE 4''
Uğur Güvenç, temerrüt faizleriyle ilgili bir soru üzerine de, ''Yasa tasarısında temerrüt faizi, gecikme faizinin yüzde 50'si olarak sınırlandırıldı. Bu konuda bankalardan da görüş alındı'' dedi.
Güvenç, çalıntı olaylarına dair de, kurallara göre kart sahibinin, kartını çaldırdığını bildirdiği andan itibaren yapılan alışverişlerden hiçbir şekilde sorumlu tutulamayacağına dikkati çekerek, bu konuda bazen ihtilaflar yaşanabildiğini söyledi.
Dünyanın hiçbir yerinde kart kullanımında kimlik sorulmadığını ifade eden Güvenç, ''Sadece şüpheli işlemlerde istenebilir. Hırsız yakalayacağız diye kimlik istemek pek adil değil. Uluslararası kurallara aykırı. Bizim de benimsediğimiz bir yöntem değil'' diye konuştu.
Güvenç, Türkiye'de kredi kartlarıyla dolandırıcılık oranının binde 4 olduğunu, Eylül ayı itibariyle 1.6 trilyon liralık dolandırıcılık vakasının yaşandığını söyledi.