|
ÇİZGİNİN büyük ustalarından Turhan Selçuk'u sevenler, bu akşam saat 20.30'da Cemal Reşit Rey Konser Salonu'nda buluşuyor.
Turhan Selçuk için edebiyatın ustası Yaşar Kemal bakın ne diyor:
‘‘Turhan Selçuk'un yarattığı evren hiçbir zaman güme gitmeyecektir. Onun için bilim adamları kitaplar yazacak, sinemacılar filmler çekeceklerdir. Onun resim, karikatür evrenine bütün insanlık sahip çıkacaktır. Şimdiden birçok insan bunun değerine, gerçeğine varmış bile. Hem ülkemizde hem de dünyada.’’
Sadece karikatürlerini görmüşseniz, çizgilerinden bir sanatçı kişiliği çıkarabilirsiniz kendinizce. Çizginin ardındaki dünya görüşünü de hemen fark etmişsinizdir.
Cumhuriyetçi, laik, Atatürkçü, hak bellediği yolda çizerek giden biri.
Güleryüzlü, hoşgörülü bir görünümü vardır, dostluğu, her şeye karşı sınavını vermiş bir dostluktur.
Bıyık altından gülümsemesi, bence bir karikatürcüye yakışan fizyonomidir. Yeni sergi albümündeki bir karikatür, aynı inançta ve dirençte olanların, haklı olanların birleştiği, kenetlendiği anda her şeyin üstesinden geleceklerini gösterir.
Küçük balıklar birleşmiş tek ağız olmuşlardır, köpek balığına düşen oradan kaçmaktır. Teker teker yutacağı balıkları bir arada yok edemez.
Hemen Oktay Rifat'ın bir dizesini çağrıştırdı bana bu karikatür:
‘‘Büyük balık küçük balığı yer demişler, b.. yemişler.’’
* * *
ÇİZGİ hem zor hem kolay bir sanattır, aynı zamanda zanaat da.
Düşündüğünüzü, günlük bir olay karşısındaki tavrınızı, sanatınızın ve dünya görüşünüzün süzgecinden geçirip çizgiye indirgeyeceksiniz.
Turhan Selçuk, yaptıkları üzerine uzun uzun konuşmayan, onları anlatma, açıklama gereği duymayan bir sanatçıdır.
Gerçekten de sanatçının yapıtını kendine açıklattırmanın anlamsızlığını iyi bilir.
Sadece günlük olayların izdüşümü ile çizilen karikatürler, olayla birlikte uçup giderler, hatırlanmazlar.
Turhan Selçuk gibi, eğer bunun ardında bir dünya görüşü yatıyorsa, o olayı, o karikatürle birlikte anımsarsınız.
İsrail-Arap Savaşı üzerine hangi yazıyı okursam okuyayım, çöldeki Arabın gökteki altı köşeli yıldıza bakışı gelir belleğime. Öylesine etkileyici bir karikatürdür ki, benim için bir simgedir.
Ya kahramanı Abdülcanbaz... Gözlüklü Sami'nin ölümsüzlüğü, bizim ve insanoğlunun her yönünün onda birleşmesinden kaynaklanır.
Madrabazlıkların, aldatmaların simgesi kahramanlarını hepimiz okuduk, okuyoruz da.
Abdülcanbaz dizisinin Ay'a Seyahat'inin (YKY) sonunda, Abdülcanbaz'ın felsefesinin özetini bulabilirsiniz:
‘‘Abdülcanbaz, gösterişsiz, reklamsız salt okurlarının ilgisine dayanarak 38 yıllık zaman birimi içinde, sürdürebildiği bu alçakgönüllü köşesinde tarihin karanlıklarında kalmış birçok gerçeği aydınlatmış, tarihten öncesinden, tarihten sonrasına kadar, yersel bilim kurgular ve gerçekçi hikáyeleriyle Türk insanına hizmet vermeye çalışmıştır.’’
* * *
NİCE güzel, dürüst çizgilere Turhan Selçuk. |
