Zeynel LÜLE / BRÜKSEL

Avrupa Birliği, televizyon satışlarının patkladığı Dünya Kupası'ndan hemen önce, Türkiye'de üretilen TV'lere ek vergi uygulamaya başladı. Böylece, pek çok Avrupalı alıcı siparişlerini iptal etti.

AVRUPA Birliği'nin, Dünya Kupası öncesi tek taraflı olarak Türk televizyonlarına menşe kontrolü getirerek Türk televizyon üreticilerinin milyonlarca dolar zarara uğramasına yol açtığı ortaya çıktı. AB Komisyonu'nun gümrük idarelerine, Türkiye'den birlik piyasasına giren Türk yapımı televizyonlarına menşelerinin kontrol edilmesini istemesi sonrası, AB gümrüklerinde Türkiye'den gelen televizyonlar tek tek incelendi. AB Komisyonu'nun talimatıyla gerçekleşen Türk yapımı televizyonlara ek vergi uygulaması ve sınırlarda Türk televizyonlarının sıkı kontrole tabi tutulması, Türk üreticilerini büyük çapta zarara uğrattı. Türk TV'lerini sipariş eden Avrupalı şirketler AB Komisyonunun son anda Türk televizyonlarına ek vergi getirmesi üzerine bu siparişlerini iptal ettiler. Dünya Kupası öncesi AB pazarı için çok büyük sipariş alan Türk şirketleri, satış için çok önemli bir fırsatı kaçırdılar.

ÇİN MALI TÜP

AB Komisyonu bu ek vergiye gerekçe olarak, Türk firmalarının Çin'den TV tüpü alarak televizyonları Birlik pazarına sokmasını gösterdi. Türkiye'nin büyük tepkisini çeken AB'nin bu yaklaşımı, Türkiye'ye ‘‘farklı tutum’’ olarak nitelendi. AB'nin bu tutumunun, merkezi ve doğu Avrupa ülkeleri ile Fas ve Tunus'a karşı takındığı tutumdan farklılıklar içerdiğini belirten uzmanlar, AB tarafından Türk ticari ürünlerine sistemli bir şekilde engellemenin söz konusu olduğuna dikkati çekiyorlar. AB Komisyonu'nun 2000’de de Türk televizyonlarına anti-damping soruşturması açtığını ancak, soruşturmadan sonra zarar tespiti yapılamadığını vurgulayan uzmanlar, AB'nin Türkiye'ye Gümrük Birliği çerçevesinde malların serbest dolaşımında tercihli menşe kuralını çalıştıramıyacağını ifade ediyorlar.