Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Zeki Çakan, Botaş'ın son 10 yılda doğalgaz alımında 'Al ya da öde' yükümlülüğüyle karşı karşıya kalmadığını belirterek ''hiçbir hidroelektrik santralimizde, hiçbir barajımızda üretim durdurulmamıştır'' dedi.

Bakan Zeki Çakan, bakanlığının bugüne kadar, ''katılımcılık, açıklık ve şeffaflık'' ilkeleri ile hareket ettiğini ve toplumun tüm kesimlerinden gelen talep ve eleştirileri dikkate alarak, politikalarını kamu yararı gözeterek belirlediğini bildirdi.

Bakan Çakan, düzenlediği basın toplantısında, enerjide üretim-tüketim ile arz-talep dengesi konularında açıklamalarda bulundu.

Dün söylediklerini bugün ve yarın da söylemeye devam edeceklerini ifade eden Çakan, yürürlükteki mevzuat çerçevesinde, bürokratları ile birlikte her türlü soruyu yanıtlamaya hazır olduğunu vurguladı.

BOTAŞ ALIMLARI VE HES'LERDE ÜRETİM

Son günlerde enerji konusunda ve bakanlığının faaliyetleri ile ilgili tüm yazılı ve sözlü açıklamalarına rağmen, yalan, yanlış bilgilerle yorumlar yapılmaya devam edildiğinden yakınan Bakan Çakan, Botaş ve Hidroelektrik santralların durumuyla ilgili şu bilgileri verdi:

''Botaş son 10 yılda, doğalgaz alımında hiç bir dönem (al ya da öde) yükümlülüğü ile karşı karşıya kalmamış ve almadığı doğalgazın parasını ödemek gibi bir durum yaşamamıştır. 

Doğalgaz alımında (al ya da öde) yükümlülüğü kapsamında, (bu yılınilk üç ayında tüketemediği doğalgaza 170 milyon dolar tutarında ödeme yaptığı, yıl sonunda bu rakamın 500 milyon dolara ulaşacağı) şeklindeki haber ve yorumlar yanlış, yalan ve kasıtlıdır. Hidroelektrik santrallerimizde üretimin durduğu yolundaki haber, yorumlar ve iddialar da yanlış, yalan ve kasıtlıdır.''

''İDDİAYA KONU DEĞERLER, SAAT 07.00'DE ALINMIŞ''

Bakan Çakan, hiç bir hidroelektrik santralde üretimin durdurulmadığına işaret ederken, ''hiç bir barajımızda üretim durmamıştır, durdurulmamıştır. Barajlardaki üretim, gün içindeki talebe göre devam etmektedir'' dedi.

Basında hafta başında yer alan ''bazı barajlarda üretimin durduğu'' yolundaki iddiaların tamamen yanlış olduğunu kaydeden Bakan Çakan, basında yer alan değerlerin, saat 07.00'de alınan değer, yani Türkiye'de elektriğe talebin az olduğu saatlerde yapılan bir ölçüm olduğunu bildirdi.

''TALEP ARTIŞIYLA BARAJLAR DEVREYE GİRİYOR''

Talebin artmasıyla birlikte barajların devreye girdiğini ve  üretim yaptığını vurgulayan Bakan Çakan, şunları kaydetti:

''Rakamlara göre 6 Mayıs 2002 Pazartesi günü Keban Barajında 1 milyon 633 bin kilowaatsaat, Karakaya Barajında 440 bin kilowattsaat, Atatürk Barajında 5 milyon 764 bin kilowattsaat eletrik üretilmiştir. Bu üretim rakamlarına bakıldığında, söz konusu üç büyük barajımızda 'üretim yapılmadığı, devre dışı bırakıldığı' haberleri hayalidir.

7 Mayıs'ta Keban'da 9 milyon 301 bin kilowattsaat, Karakaya'da 4 milyon 20 bin kilowattsaat, Atatürk Barajında 10 milyon 315 bin kilowattsaat elektrik üretilmiştir. Yine 8 Mayıs'ta Keban'da 8 milyon 433 bin kilowattsaat, Karakaya'da 8 milyon 530 bin kilowattsaat ve Atatürk Barajında 6 milyon 274 bin kilowattsaat elektrik üretilmiştir.''

Bakan Çakan, Keban, Karakaya ve Atatürk dahil olmak üzere, Elektrik Üretim A.Ş'ye ait tüm hidroelektrik üretim santrallerinde 6 Mayıs'ta üretilen toplam elektrik miktarını ise 50 milyon 675 bin kilowattsaat olarak açıkladı.

HİDROELEKTRİK SANTRALLARI DEVREDE

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Zeki Çakan, tüm hidroelektrik santrallarda üretimin devam ettiğini vurgularken, ''gün içindeki talebe göre'' devreye alındıklarını veya devredışı bırakıldıklarını bildirdi.

Çakan bu arada, ''(Barajlarda üretim durdu, kapatılıyor, kapatıldı, emenate ihanet edildi, bu vatan hainliğidir) yönündeki ithamlar, yalan, yanlış ve maksatlı'' dedi.

Çakan, enerji arz-talebine ilişkin düzenlediği basın toplantısında, eleştirilere konu olan 6 Mayıs 2002 tarihinde Keban, Karakaya ve Atatürk HES'lerinde Elektrik Üretimi A.Ş'nin (EÜAŞ), 50 milyon 675 bin kilovatsaat elektrik ürettiğini bildirdi.

Geçen yılın aynı döneminde bu barajlarda 28 milyon 847 bin kilovatsaat elektrik üretildiğini hatırlatan Çakan, bu yıl yapılan fazla üretimin 21 milyon 8287 bin kilovatsaat olduğunu kaydetti.

Çakan, 8 Mayıs 2002 tarihi itibariyle toplam 7 milyar 713 milyon kilovatsaatlik hidrolik kaynaklı elektrik üretildiğini belirtirken, bunun geçen yıl aynı döneme göre yüzde 26 fazla olduğuna dikkati çekti. Tüm hidroelektrik barajlarda üretimin devam ettiğini belirten Çakan, şöyle konuştu:

''Tüm hidroelektrik barajlarımızda üretim devam etmektedir.  Enerji üretimini kesintisiz devam ettirebilmek için tüm termik ve hidroelektrik tesisleri, gün içinde devreye alınmaktadır veya devre dışı bırakılmaktadır. Tekrarlamak gerekirse, (barajlarımızda üretimin durdurulduğu, enerji üretiminin yapılmadığı) yolundaki tüm haber, yorum ve iddialar gerçek dışıdır, maksatlıdır''

''BİR SAAT BİLE ELEKTRİK KESİLMEDİ''

Aldıkları tedbirlerle, ülkede bir saat bile elektrik kesintisine gidilmeden, bugüne kadar gelindiğini vurgulayan Bakan Çakan, ''Ekonomik kriz olmasaydı, talepte yüzde 7-8 düşüş olmasaydı en az 5-6saatlik elektrik kısıtlamalarına gidilirdi. Risk olmadan başarı olmaz,ben ve bürükratlarım bu riski aldık'' dedi. 

Barajlarda su kodunun yüksek olmasının, enerjinin daha verimli üretilmesini sağladığını belirten Çakan, Atatürk Barajı'da 1.73 m, Karakaya'da 6.63 m,  Keban'da 17 m elektrik üretilebilecek su yüksekliği bulunduğunu söyledi.

BOTAŞ'IN DURUMU

Bu arada BOTAŞ'ın doğalgaz alımında son 10 yılda ''al ya da öde'' yükümlülüğü ile karşı karşıya kalmadığını hatırlatan Bakan Çakan, ''yıl sonunda alınmayan gaz için 500 milyon dolar ödeme yapılacağı'' yönündeki haberlerin, ''yalan, yanlış ve kasıtlı'' olduğunu kaydetti.

''Neden, niçin devletin önemli kuruluşu olan BOTAŞ, doğal ve çevreci doğal gaz yıpratılmaya çalışılıyor'' diye soran Bakan Çakan, ''anlamakta güçlük çekiyorum. BOTAŞ olarak (al ya da öde) yükümlülüğü karşılığında ceza olarak ödeme yapmadık'' ifadesini kullandı.

''HİÇ KİMSEYE İMTİYAZ TANIMAYACAĞIZ''

Bu tür haberlerin, BOTAŞ'ı uluslararası camiada yıpratabileceğine de işaret eden Bakan Çakan, ''Açık ve net olarak söylüyoruz; ben ve bürokratlarım hiç bir baskı altında kalmayacağız. Hiç kimseye, medya da dahil imtiyaz tanımayacağız, Herşeyimiz açık ve şeffaftır. Bütün medyaya eşit uzaklıktayız. Hiç birine daha yakın değiliz'' diye konuştu.