|
Münster Üniversitesi’nden Solon Thanos önderliğindeki ekip kesilen sinirlerin yeniden yaşama döndürülüp, 14 milimetreye kadar büyümelerini sağladı.
Söz konusu buluş, sinirlerin yeniden yaşama döndürülmesiyle ilgili olarak son on yıl içinde gerçekleştirilen en çarpıcı gelişmelerden biri sayılıyor. Farelerin optik sinirlerinden birini kesen sinirbilimciler bu siniri yeniden beyne bağlayarak normal elektrik sinyalleri verir duruma getirmenin bir yolunu buldular.
Memelilerde ilk kez gerçekleştirilen bu işlem insanlarda kimi körlük türlerinin iyileştirilmesine ışık tutabilir. Bilim adamları bu yöntemin farklı bir uyarlamasını omurilik zedelenmelerinde de kullanmayı tasarlıyorlar.
14 mm büyüme
Basit yapılı canlıların birçoğunda hasarlı sinirler kendi kendilerini onarır. Ancak, beyinleri daha büyük olan memelilerde bu esneklik yok. Son kerte karmaşık bir sinir sistemine sahip olan memelilerde, hasarlı sinirlerin yeniden beyne bağlanması sırasında yapılan en ufak bir yanlışlık, ciddi sorunlara neden olabiliyor.
Şimdi Münster Üniversitesi’nden Solon Thanos önderliğindeki bir ekip kesilen sinirlerin yeniden yaşama döndürülüp, 14 milimetreye kadar büyümelerini sağladı.
Başarı yüzde 30
Fareleri uyuşturup optik sinirlerini kesen ekip, kesik olan uçları yeniden birleştirerek siniri çevreleyen bağlantı dokusunu onardılar. Son olarak da, farelerin gözlerindeki kristalin adlı proteinleri üreten mercekleri deldiler. Bu proteinlerin hücrelerin kendi kendilerini yok ettikleri düzeneği engellediği biliniyor.
Harvard Tıp Fakültesi uzmanlarından Larry Benowitz tarafından daha önce yapılan çalışmalar da mercek üzerinde yapılan oynamalar sonucunda optik sinirin 4 milimetreye dek uzayabileceğini ortaya koymuştu.
Ameliyattan üç ay sonra sinir liflerinin yaklaşık %30’unun yeniden yaşama geçirildiği görüldü. Yaşama geçirilen sinir lifleri, aralarında renk ve kontrastla ilgili bilgileri beyne aktaran tüm türleri içermekteydi. İngiltere’nin haftalık bilim dergisi New Scientist’te yayımlanan habere göre, yeniden yaşama geçirilen sinirlerin normal elektrik sinyallerini de aktarıyor olmaları, bağlantılar biraz bozuk olsa bile, sinirlerin kendilerini yeniden beyne bağladıklarının da bir göstergesiydi. Ekip şimdilerde farelerin davranışlarını inceleyerek görüş yeteneklerinin ne denli gelişmiş olduğunu belirlemeye çalışıyor.
Case Western Reserve University sinir rejenerasyon uzmanı Jerry Silver, asıl sorunun elde edilen bu bulguların sinir sisteminin öteki bölümlerine de uygulanıp uygulanamayacağı olduğunu öne sürüyor. |